Afgelopen zomer rondde ik mijn masterscriptie af en sinds vorige week staat deze op mijn website online. Mijn masterscriptie ging over de diplomatieke geschiedenis tussen Rusland en de NAVO van 1991 tot 2016. Hierin concludeerde ik onder andere dat dat het naoorlogse Japan en Duitsland pas na een aantal generaties in staat bleken te zijn om hun imperiale verleden af te zweren. De Verenigde Staten steunden het naoorlogse Duitsland onvoorwaardelijk met financiële steun vanaf 1945. Dit roept de vraag op of financiële steun (of juist een gebrek daaraan) ertoe heeft geleid dat het democratische experiment in Rusland vanaf 1991 gedoemd was te mislukken. Of waren er andere oorzaken waardoor de Russische democratie het uiteindelijk niet redde? Dit is het eerste artikel uit de reeks #StelJeVraagAanHidde, hierin worden lezersvragen behandeld.
Vandaag is het exact één jaar geleden dat we allemaal werden opgeschrikt toen de Russische tanks vanuit de Krim, Belarus én Rusland Oekraïne binnentrokken onder het mom van ‘speciale militaire operatie.’ Volgens Rusland zou deze ‘speciale operatie’ slechts 72 uur duren. Inmiddels duur deze oorlog al een jaar. Deze militaire operatie van Rusland bleek een catastrofale inschattingsfout te zijn die de Russische geschiedenisboeken in negatieve zin zal gaan halen. Het tweede grootste leger ter wereld is het na één jaar oorlog nog steeds niet gelukt om de Donbas volledig onder controle te krijgen. Wat is er gebeurd en heeft deze oorlog ons leven veranderd? Daarover zal ik terugblikken in dit artikel.
Dit artikel schreef ik voor de Jonge Historici: https://www.jhsg.nl/poetins-angst-de-gewone-man-op-straat-in-moskou-kyiv-en-minsk/
Waarom is deze ideologische oorlog met Oekraïne noodzakelijk voor stabiliteit in Rusland zelf?
24 februari 2022 zal de geschiedenis ingaan op eenzelfde manier zoals 11 september de (westerse) veiligheidsorde fundamenteel veranderde. Toen op 24 februari jl. duizenden Russische tanks Oekraïne binnenstormden vond de grootste militaire invasie op het Europese continent plaats sinds 6 juni 1944, de invasie van de geallieerden op Normandië, oftewel D-day. De oorlog in Oekraïne is daarmee met geen enkele andere Europese oorlog te vergelijken sinds de Tweede Wereldoorlog, omdat twee beroepslegers elkaar bevechten. De schattingen zijn dat momenteel bij de gevechten rondom Bakhmut 100 soldaten per dag sneuvelen. De oorlogsdreiging is daarmee sinds 24 februari 2022 terug van weggeweest in Europa. Mensen die leuzen als ‘niet mijn oorlog’ scanderen steken hun kop in het zand.
Dit artikel is oorspronkelijk gepubliceerd bij EW Maginze. https://www.ewmagazine.nl/ewpodium/opinie/2023/02/nooit-buigen-voor-dictators-poetin-moet-verliezen-921280/
Na ruim elf maanden oorlog lijken westerse leiders eindelijk te concluderen dat de kernwapenbereidheid van Poetin lager is dan hij het Westen sinds 2008 heeft voorgehouden. De hele wereld is onderhevig aan inflatie, maar de Russische dreigementensector wel heel erg. Zelfs op Duitsland en Nederland maken de Russische (kernwapen)dreigementen nauwelijks nog indruk. Op bezoek bij president Joe Biden in Washington zette premier Mark Rutte het Nederlandse standpunt uiteen: Rusland moet verliezen.
Volgens EW-columnist en voormalig GroenLinks-Kamerlid Zihni Özdil brengt Ruttes stelligheid Nederland in gevaar. Rutte zou Rusland bijna uitnodigen om bijvoorbeeld Rotterdam te bestoken tijdens een Russische vergeldingsactie voor de wapenleveranties aan Oekraïne, schreef hij in zijn column van 21 januari. Ik ken Özdil als iemand die vindt dat er veel nadrukkelijker een debat moet worden gevoerd op de inhoud. Daarom zal ik precies dat doen en uitleggen waarom het belangrijk is om juist achter het regeringsstandpunt te staan: Rusland moet deze oorlog verliezen.
Masterscriptie Hidde Bouwmeester eindversie 12 augustus
Dit is een re-post van mijn gastessay voor EW Podium op 12 januari 2022.
De expansiedrift van Vladimir Poetin bevestigt veel voormalige Sovjet-landen in hun vrees voor hun onafhankelijkheid. Daarmee drijft juist Poetin die landen in de armen van de NAVO. Je hoort het vaak: ‘De Verenigde Staten hebben hun belofte gebroken! Ze hadden de NAVO nooit mogen uitbreiden, omdat dit Rusland provoceerde.’ Deze uitspraak verraadt een imperialistische kijk op de voormalige satellietstaten van de Sovjet-Unie. Ontkend wordt immers de onafhankelijke politieke ontwikkeling in deze voormalige communistische landen, zoals Tsjechië, Hongarije en Polen. Die hadden veertig jaar lang onder het juk van de Sovjet-Unie gezeten en wilden hun eigen, onafhankelijke koers varen. Dit was een logisch gevolg van het einde van de Koude Oorlog en het einde van de Sovjet-overheersing. Dit perspectief krijgt onvoldoende aandacht: waarom wilden sommige landen tot de NAVO toetreden?
De enige verklaring voor de onbezonnen invasie is dat Rusland in zijn eigen sprookjes, mythen en fantasieën over Oekraïne is gaan geloven. Op 24 februari keek de wereld verschrikt op toen de Russische president Vladimir Poetin na maandenlange dreigementen ook daadwerkelijk besloot om Oekraïne met een ‘full-scale invasion’ binnen te vallen. Poetin noemde dit eufemistisch een ‘speciale militaire operatie’. Binnen 24 uur boden de Verenigde Staten Volodymyr Zelensky een escorte aan om Oekraïne te ontvluchten. Die antwoordde met de inmiddels legendarische woorden: ‘I need ammo, not a ride.’ (Ik heb geen escorte nodig, maar munitie.) De oorlog is inmiddels zeven maanden verder, maar één ding staat vast: Zelensky ontwikkelde zich als de Churchill van onze tijd. Voor historici zal het de komende jaren een raadsel zijn hoe het kan dat Rusland Oekraïne binnenviel op basis van talloze naïeve en foutieve aannames gebaseerd op wensdenken.
Op februari 2022 viel Vladimir Poetin onder het mom van zijn speciale militaire operatie Oekraïne binnen. Meteen werd duidelijk dat Poetins ambities verder reikten dan de Donbas.
Internationaal werd schande gesproken over de manier hoe Rusland militair werd optrad met bombardementen op burgerdoelwitten. In een stemming van de Verenigde Naties werd de invasie publiekelijk veroordeeld. Biden noemde Poetin een oorlogsmisdader nadat The New York Times concludeerde op basis van satellietbeelden dat het Russische leger doelbewust Oekraïense burgers en burgerdoelwitten beschoot. Dit werd later bevestigd door ooggetuigen in de voorstad van Kyiv, Bucha. De Ambassade van de Verenigde Staten in Georgië vergeleek de slag bij Marioepol met de slag bij Leningrad en suggereerde daarmee dat het Russische militaire handelen sinds 2022 sterk afweek van de periode daarvoor. Echter, was het Rusland dat 27 jaar geleden in feite hetzelfde deed in Tsjetsjenië, bij Grozny. Dit artikel zal ingaan op de overeenkomsten en verschillen tussen de belegering van Grozny in 1995 en die van Marioepol anno 2022.